Халықтың көз жасы

Бір хан қатты ауырып қалады. Ол елін жинап: – Күндіз де, түнде де ұйқы жоқ. Маған қандай ем бар? – деп сұрайды. Көптің ішінен біреуі: – Сырқатыңның емін таптым. Мен айтқандай орындасаң, жазыласың. Орындамасаң, сырқатыңның беті жаман, өлесің, – дейді. Хан көнген соң әлгі адам: – Көз жасымен денеңді сүрт. Бірақ әр адамның неге жылағанын сұрап, жазып отыр, – дейді. Хан жылап жүрген бір шалды шақырады. – Неге жылайсың? – деп сұрайды. Шал: – Хан еңбегімнің ақысын да, малымды да тартып алды. Сондықтан жылаймын, – дейді. Содан соң хан бір әйелден сұрайды. Әйел: – Хан бізге тыныштық бермейді. Күйеуім де, өзім де көп қиналдық, – дейді. Хан бір баладан да сұрайды. Бала: – Егер хан әділетсіз болса, халық жылайды. Халықты жәбірлей берсең, ауруыңа ем табылмайды, – дейді. Сөйтіп, хан жүздеген адамның көз жасын жинайды. Қайсысынан сұраса да, олардың жылау себебі өзінің жауыздығынан екенін түсінеді. «Көздің жасымен денеңді сүрт» деген сөздің мәні «Өз жауыздығыңды өз құлағыңмен есті» дегені екен. Осыны түсінген хан өз ісінен қатты ұялады. Сөздік: ем - remedy; treatment сырқат - illness жазылу - to recover; to get well көз жасы - tears сүрту - to wipe тартып алу - to take away by force әділетсіз - unjust; unfair жәбірлеу - to mistreat; to oppress жауыздық - cruelty; wickedness ұялу - to feel ashamed

Бабалар сөзі. 77-том: Сатиралық ертегілер. Астана: Фолиант, 2011. 166–167-б.